Zwracamy się z ogromną prośbą o pomoc w odnalezieniu krewnych porucznika Jerzego Stanisława Wojciechowskiego, urodzonego w Skarżysku-Kamiennej oficera Narodowych Sił Zbrojnych – z taką prośbą zgłosili się do nas przedstawiciele Związku Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych Okręg Śląsk Cieszyński.
Jerzy Wojciechowski, używający pseudonimów „Leon” i „Om”, zmarł w 1949 roku szpitalu psychiatrycznym w Tworkach po ciężkim śledztwie. Został pochowany na cmentarzu przyszpitalnym. Miejsce pochówku zostało zweryfikowane w lutym 2025 roku przez członków Zarządu Okręgu Śląsk Cieszyński Związku Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych, Joannę Heller-Dubiel i Bogdana Ścibuta, którzy złożyli wniosek do Instytutu Pamięci Narodowej o jego ekshumację i pochówek na cmentarzu wojennym NSZ w Kamesznicy, wśród żołnierzy, którymi dowodził.
Prosimy o zapoznanie się z życiorysem Jerzego Wojciechowskiego, a osoby spokrewnione z nim lub znające żyjących krewnych o kontakt z nami lub bezpośrednio z Bogdanem Ścibutem ze Związku Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych Okręg Śląsk Cieszyński pod nr. tel. 502 499 280 lub mailowo: bscibut@gmail.com. lub z Izabelą Kwiczalą pod nr. tel. 793 752 450.
Ewentualne pobranie materiału genetycznego do badań jest proste i bezbolesne, a pozwoli przywrócić godność i pamięć bohaterowi.
Z góry dziękujemy za każdą formę pomocy.
Jerzy Wojciechowski urodził się 10 maja 1909 roku Skarżysku-Kamiennej (wówczas jeszcze Kamiennej). Pochodził z rodziny kolejarskiej. Jego ojciec, Bolesław Wojciechowski, był maszynistą, a matka Bronisława Wojciechowska, z domu Jankowska, również pochodziła z rodziny kolejarskiej. Jerzy miał dwóch młodszych braci, Bogusława i Henryka. Rodzina mieszkała przy ulicy Słowackiego 17, w nieistniejącym już dziś domu. Zarówno rodzice jak i bracia są pochowani na cmentarzu na osiedlu Zachodnie w Skarżysku.
Okres od urodzenia do 1914 roku mały Jerzy spędził z rodziną w będącej pod zaborem rosyjskim Kamiennej. Po wybuchu I wojny światowej ojciec został wcielony do armii rosyjskiej, a Jerzy wraz z rodziną zostali ewakuowani do Rosji. W 1918 roku wrócili do kraju i ponownie zamieszkali w Kamiennej, gdzie ojciec rozpoczął pracę jako kolejarz. Jerzy, który miał już dziewięć lat, podjął naukę w szkole powszechnej, którą ukończył w 1927 roku. W 1928 roku kontynuował naukę od 4 klasy gimnazjalnej. Gimnazjum ukończył maturą w 1933 roku.
W tym samym roku Jerzy Wojciechowski powołany został do odbycia służby wojskowej w szkole podchorążych przy 27 pułku piechoty w Częstochowie, gdzie szkolił się do maja lub czerwca 1934 roku. W trakcie służby przebywał w szpitalu w Łodzi w związku z zapaleniem stawów. Następnie został skierowany do służby w 18 pułku piechoty w Skierniewicach. W październiku 1934 r. podjął studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej. Wspierany finansowo przez ojca studiował dwa lata, ale po przejściu ojca na emeryturę w 1936 r. z braku środków finansowych musiał je przerwać. Podjął pracę w Wydziale Nadzoru Budowlanego w Magistracie w Warszawie i tam był aktywny zawodowo do 1940 roku. Jeszcze przed wojną związał się z Obozem Narodowo-Radykalnym „ABC”.
We wrześniu 1939 roku, z uwagi na stan zdrowia, nie został zmobilizowany i nie brał udziału w walkach. W czasie niemieckiej okupacji przebywał najpierw w stolicy (1939–41), a następnie, od grudnia 1941 roku, w Krakowie, działając w konspiracji. Należał do Związku Jaszczurczego, a od 1942 roku w Narodowych Siłach Zbrojnych. Zwolniony z pracy w urzędzie w Warszawie zajął się pośrednictwem w handlu materiałami budowlanymi oraz artykułami żywnościowymi.
W 1943 roku został wysłany na Kielecczyznę do oddziału NSZ Telesfora Piechockiego „Gustawa”, gdzie pełnił funkcję oficera gospodarczego. W związku z działalnością handlową w maju 1943 roku został zatrzymany przez Bahnschutzpolizei i przekazany niemieckiej żandarmerii w Sandomierzu, po czym został osadzony w miejscowym więzieniu. W połowie lipca 1943 roku uciekł z jednym ze współwięźniów i ukrywał się u jego krewnych na wsi przez kolejne dwa miesiące, a następnie wrócił do rodzinnego Skarżyska-Kamiennej. Tu ukrywał się do grudnia 1943 roku lub do początku roku 1944.
Następnie wyjechał na teren Małopolski, obejmując stanowisko oficera gospodarczego w Okręgu Krakowskim NSZ. W grudniu 1944 skierowany do kieleckiej komórki egzekutywy NSZ. W styczniu 1945 gen. Zygmunt Broniewski „Bogucki” powierzył mu funkcję komendanta Obwodu Miechów NSZ. Nie objął przydziału i razem z kpt. Franciszkiem Wąsem został skierowany na Śląsk Cieszyński, gdzie koordynował organizację struktur NSZ. Podlegały mu wszystkie oddziały zbrojne NSZ operujące na tym terenie, w tym grupy bojowe składające się na zgrupowanie partyzanckie Henryka Flame „Bartka”.
W październiku 1945 roku Jerzy Wojciechowski wyjechał nielegalnie przez Czechosłowację do Monachium w amerykańskiej strefie okupacyjnej, gdzie znajdowało się dowództwo Brygady Świętokrzyskiej NSZ oraz kierownictwo Organizacji Polskiej sprawujące polityczne zwierzchnictwo nad NSZ. Jego celem było przekonanie przywódców środowiska NSZ do planów stopniowego przerzutu partyzantów „Bartka” na Zachód i zapewnienia im niezbędnej pomocy materialnej do czasu ewakuacji z zagrożonych terenów Śląska Cieszyńskiego.
Wrócił do Polski 3 stycznia 1946 roku jako repatriant z Niemiec. Został zatrzymany 3 lutego przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Katowicach (inna wersja wskazuje na zatrzymanie w Pszczynie 4 lutego). Następnie został aresztowany i po przewiezieniu do Warszawy został osadzony w Więzieniu Mokotowskim. Po blisko trzech latach ciężkiego śledztwa prowadzonego przez funkcjonariuszy UBP, decyzją Wojskowego sądu Rejonowego, Jerzy Wojciechowski został umieszczony w szpitalu psychiatrycznym w Tworkach, gdzie zmarł 4 czerwca 1949 roku w wieku 40 lat. Został pochowany na cmentarzu przyszpitalnym. Planowana jest jego ekshumacja i pochówek wojenny w Kamesznicy.
Życiorys Józefa Wojciechowskiego został opracowany na podstawie informacji opublikowanych na Facebooku przez Związek Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych Okręg Śląsk Cieszyński oraz przesłanych przez Izabelę Kwiczalę.
Grób rodziny Wojciechowskich, krewnych Jerzego Wojciechowskiego, na cmentarzu na osiedlu Zachodnie w Skarżysku:
Podoba Ci się to, co robimy na ProSkarżysko? Więc może postawisz nam wirtualną kawę? Dziękujemy! :)
